Türkiye’de yetişkin eğitimi ve mesleki sertifikasyon ekosistemi, tarihinin en kapsamlı yapısal dönüşümlerinden birine tanıklık ediyor.
Yükseköğretim Kurulu (YÖK) tarafından hazırlanan ve 1 Ekim itibarıyla yürürlüğe giren Yükseköğretimde Mikro Yeterlilikler Çerçevesi ile Sürekli Eğitim Merkezleri (SEM) kalite standartları, üniversite onaylı sertifikaların tanımını kökten güncelliyor.
Yıllardır süregelen “e-Devlet’te görünen her belge aynıdır” algısı sona ererken; yerini şeffaf, ölçülebilir, AKTS kredisi karşılığı bulunan ve uluslararası normlara entegre bir yeterlilik mimarisine bırakıyor.
Peki, bu düzenleme sahada neleri değiştirecek? Bireysel kursiyerleri, eğitim kurumlarını ve kurumsal çözüm ortaklarını hangi yenilikler bekliyor? Sektörün öncü altyapı sağlayıcılarından biri olarak süreci tüm boyutlarıyla değerlendirdik.
1. Denetimsiz Sertifika Dönemi Bitiyor: Merkezi YÖK Onayı (ABAYS)
Eski modelde üniversiteler, senato veya merkez yönetim kurulu kararlarıyla hızla sertifika programları açabiliyor ve bu belgeleri doğrudan e-Devlet sistemine işleyebiliyordu. Bu durum, içerik kalitesi ve ölçme-değerlendirme standartları bakımından piyasada ciddi bir asimetriye ve sertifika enflasyonuna yol açmıştı.
1 Ekim miladıyla birlikte:
- Üniversitelerin açacağı tüm sertifika ve mikro yeterlilik programları, doğrudan YÖK’ün Akademik Birim Ağacı Yönetim Sistemi (ABAYS) üzerinden merkezi incelemeye sunulmak zorunda.
- Programın müfredatı, eğitici kadrosunun akademik yetkinliği ve ölçme-değerlendirme kriterleri YÖK onayından geçmedikçe resmi olarak açılamayacak.
- Belgelerin e-Devlet entegrasyonu da merkezi doğrulama mekanizmasına bağlanarak yetkisiz veya kontrolsüz belge üretiminin önüne geçilecek.
2. Kâğıt Sertifikadan Akademik Krediye (AKTS): Mikro Yeterlilik Nedir?
Yeni mevzuatın getirdiği en stratejik kazanım, sertifikaların salt bir “katılım kâğıdı” olmaktan çıkıp akademik ve mesleki bir para birimine dönüşmesidir.
AKTS Karşılığı ve Kredi Transferi: Programlar, Avrupa Kredi Transfer Sistemi (AKTS) iş yükü hesaplamalarına göre yapılandırılacak. Kursiyerlerin aldığı mikro yeterlilikler; üniversitelerin önlisans, lisans ve lisansüstü programlarında ders muafiyeti ve kredi transferi olarak sayılabilecek.
Dijital Rozetler ve Taşınabilirlik: Kazanılan yetkinlikler, Avrupa standartlarına (European Learning Model ve Open Badges 3.0) uyumlu dijital kimliklere ve transkriptlere işlenebilecek. Bu sayede alınan bir eğitim, yalnızca Türkiye’de değil uluslararası iş gücü piyasasında da doğrulanabilir hale gelecek.
3. “Taşeron Sertifikacılık” Rafa Kalkıyor, Kurumsal Altyapı Kazanıyor
Piyasada en çok tartışılan başlıklardan biri, denetimsiz aracı firmaların hazırladığı yüzeysel online videolarla üniversiteler üzerinden resmi belge dağıtmasıydı.
Yeni çerçeveyle birlikte:
Ölçme ve Değerlendirme Güvencesi: Sadece video tamamlama oranına dayalı, denetimsiz testlerle belge verme dönemi kapanıyor. Gözetimli, şeffaf ve öğrenme çıktılarını (learning outcomes) kanıtlayan değerlendirme mekanizmaları zorunlu kılınıyor.
Resmi Standartlara Uyum: Eğitimi veren kurumların ve çözüm ortaklarının mevzuata tam uyumlu bir dijital altyapıya, izlenebilir LMS sistemine ve güçlü akademik iş birliklerine sahip olması gerekecek. Kurumsal süreçlerini bu standartlara entegre edemeyen yapılar sistemin dışında kalacak.
Yeni Döneme Bakış: MESSEM Olarak Ne Yapıyoruz?
Sektörde kalite çıtasının yükseltilmesini, hem kursiyerlerimizin emeklerinin korunması hem de iş dünyasında sertifikaların itibarının güçlendirilmesi adına uzun süredir destekliyoruz.
Yeni nesil sertifikasyon yaklaşımımız ve MESSEM ALL IN ONE çözüm ortaklığı modelimiz ile:
- Akademik Standartlara Tam Uyum: İş birliği yaptığımız üniversitelerimizle birlikte programlarımızı YÖK ve TYÇ (Türkiye Yeterlilikler Çerçevesi) kriterlerine uygun olarak yapılandırıyoruz.
- Çift Doğrulama ve Uluslararası Entegrasyon: Kursiyerlerimize sunduğumuz üniversite onaylı ve e-Devlet'te doğrulanabilir belgelerin yanı sıra, küresel eğitim enstitüleri ve akreditasyon kuruluşlarıyla entegre uluslararası geçerliliğe sahip belgelerle kazanılan yetkinlikleri sınır ötesine taşıyoruz.
- Güçlü Dijital Altyapı: Eğitim bayilerimiz ve kurumsal ortaklarımız için mevzuatın gerektirdiği denetlenebilir, güvenli sınav ve LMS altyapısını anahtar teslim sunarak iş ortaklarımızın regülasyona hızla uyum sağlamasını güvence altına alıyoruz.
Sonuç
1 Ekim dönüşümü bir son değil; nitelikli, şeffaf ve geleceğin iş dünyasına gerçek değer katan “akredite eğitim ekosistemi” için güçlü bir başlangıçtır. Eğitime yatırım yapan bireylerin ve bu alanda hizmet sunan kurumların kazanacağı yeni dönemde, standartları yukarı taşımaya kararlılıkla devam ediyoruz.
Mert Şahin
MESSEM Yönetim Kurulu Üyesi
Mesaj Gönder